Wanneer een werknemer een kind krijgt, kan diegene gebruikmaken van verschillende verlofregelingen. Voor de zwangere werknemer geldt zwangerschaps- en bevallingsverlof. De partner kan geboorteverlof en aanvullend geboorteverlof opnemen. Daarna hebben beide ouders mogelijk recht op betaald en onbetaald ouderschapsverlof.
In de praktijk wordt soms gesproken over ‘zwangerschapsverlof voor mannen’. Juridisch bestaat dat niet. Een mannelijke partner krijgt geboorteverlof. Dat partnerverlof kan ook gelden voor een vrouwelijke partner van de moeder.
Voor zover nu bekend veranderen de belangrijkste verlofrechten niet per 1 januari 2027. Het kabinet werkt wel aan een nieuwe Verlofwet, maar het streven is om die pas in 2028 in te voeren. Voor werkgevers gelden in 2027 daarom naar verwachting de huidige regels.
Verlof rond de geboorte in één overzicht
| Verlofsoort | Voor wie? | Duur | Betaling |
|---|---|---|---|
| Zwangerschaps- en bevallingsverlof | Zwangere werknemer | Minimaal 16 weken | 100% van het dagloon via UWV, tot het maximumdagloon |
| Geboorteverlof | Partner | 1 werkweek | Werkgever betaalt 100% van het loon |
| Aanvullend geboorteverlof | Partner | Maximaal 5 werkweken | 70% van het dagloon via UWV, tot het maximumdagloon |
| Betaald ouderschapsverlof | Beide ouders | Maximaal 9 werkweken | 70% van het dagloon via UWV, tot het maximumdagloon |
| Overig ouderschapsverlof | Beide ouders | Resterend deel van in totaal 26 werkweken | In principe onbetaald |
In een cao of arbeidsovereenkomst kunnen gunstigere afspraken staan. Zo vullen sommige werkgevers een uitkering van 70% aan tot het volledige loon.
Hoeveel zwangerschapsverlof krijgt een werknemer in 2027?
Een zwangere werknemer heeft recht op minimaal 16 weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. Daarvan bestaat in een normale situatie vier tot zes weken uit zwangerschapsverlof vóór de uitgerekende datum. Na de bevalling volgen minimaal tien weken bevallingsverlof.
De werknemer bepaalt binnen de wettelijke grenzen wanneer het zwangerschapsverlof begint. Zij kan vanaf zes weken voor de dag na de uitgerekende datum stoppen met werken. Uiterlijk vier weken voor die datum moet het verlof ingaan.
Stopt de werknemer vier weken voor de uitgerekende datum, dan worden de twee niet-opgenomen weken toegevoegd aan het bevallingsverlof. Het totale verlof blijft daardoor minimaal zestien weken.
Wordt het kind later geboren dan verwacht? Dan duurt het zwangerschapsverlof langer, terwijl de werknemer na de bevalling nog steeds recht houdt op minimaal tien weken bevallingsverlof. De totale verlofperiode kan daardoor langer worden dan zestien weken. Bij een vroege geboorte worden de niet-opgenomen dagen van het zwangerschapsverlof juist bij het bevallingsverlof opgeteld.
Benieuwd of het een jongen of meisje wordt?
Een zwangerschap brengt niet alleen verlof en personeelsplanning met zich mee. Voor aanstaande ouders begint ook een bijzondere periode vol nieuwsgierigheid. Bij 3D Echo Barendrecht kun je vanaf 13 weken een geslachtsbepalingsecho laten maken.
Bij een tweeling of meerling geldt langer verlof
Bij een zwangerschap van een tweeling of meerling heeft de werknemer recht op langer verlof. Het zwangerschapsverlof kan tien tot acht weken voor de dag na de uitgerekende datum beginnen. Na de bevalling bestaat recht op minimaal tien weken bevallingsverlof.
In totaal gaat het om minimaal twintig weken. Ook hier worden niet-opgenomen dagen vóór de bevalling toegevoegd aan het verlof na de geboorte.
Wie betaalt het zwangerschapsverlof?
Tijdens het zwangerschaps- en bevallingsverlof ontvangt de werknemer een uitkering van UWV. Deze bedraagt 100% van het dagloon, tot het geldende maximumdagloon. UWV betaalt de uitkering doorgaans aan de werkgever, waarna de betaling via de normale salarisadministratie kan doorlopen.
De werknemer vraagt het verlof bij jou aan. Dat moet uiterlijk drie weken voordat het verlof begint. Omdat het verlof uiterlijk vier weken voor de uitgerekende datum ingaat, moet de aanvraag minstens zeven weken voor die datum worden gedaan. Als werkgever vraag je vervolgens de zwangerschapsuitkering bij UWV aan.
Het wettelijke verlof mag je niet weigeren.
Hoeveel verlof krijgt de partner in 2027?
De partner van de moeder heeft na de geboorte recht op één volledige werkweek geboorteverlof. Iemand die 40 uur per week werkt, krijgt dus 40 uur verlof. Bij een contract van 24 uur gaat het om 24 uur.
De partner mag deze uren naar eigen inzicht opnemen, maar moet dat binnen vier weken na de geboorte doen. Als werkgever betaal je het loon tijdens deze werkweek volledig door. Je mag het geboorteverlof niet weigeren.
De partner kan een man of vrouw zijn. Recht op geboorteverlof bestaat bijvoorbeeld wanneer de werknemer:
- getrouwd is met de moeder;
- haar geregistreerde partner is;
- ongehuwd met haar samenwoont;
- het kind heeft erkend.
Daarom is ‘partnerverlof’ vaak een duidelijkere benaming dan vaderschapsverlof.
Maximaal vijf weken aanvullend geboorteverlof
Na het normale geboorteverlof kan de partner maximaal vijf extra werkweken opnemen. De werknemer moet eerst de volledig betaalde week geboorteverlof hebben gebruikt.
Het aanvullende verlof moet binnen zes maanden na de geboorte worden opgenomen. Dat kan vijf weken achter elkaar, maar ook verspreid over een langere periode.
Tijdens dit verlof hoeft de werkgever niet het volledige loon door te betalen. De werknemer ontvangt via UWV een uitkering van 70% van het dagloon, tot maximaal 70% van het maximumdagloon. Je vraagt deze uitkering als werkgever aan. Een cao kan bepalen dat je het inkomen verder moet aanvullen.
De werknemer moet het aanvullende geboorteverlof normaal gesproken minimaal vier weken van tevoren schriftelijk aanvragen. Je mag het recht op verlof niet weigeren. Bij een zwaarwegend bedrijfs- of dienstbelang kun je in overleg wel een andere verdeling van de verlofdagen voorstellen. Dat kan tot twee weken voor de ingangsdatum.
Betaald ouderschapsverlof geldt voor beide ouders
Na het zwangerschaps- en geboorteverlof kunnen beide ouders ouderschapsverlof opnemen. Iedere ouder heeft per kind recht op 26 keer het aantal wekelijkse werkuren.
Van die 26 werkweken zijn maximaal negen weken gedeeltelijk betaald. De ouder moet deze negen weken binnen het eerste levensjaar van het kind opnemen. UWV betaalt een uitkering van 70% van het dagloon, tot 70% van het maximumdagloon.
Werkt een ouder 32 uur per week? Dan heeft diegene recht op:
- maximaal 288 uur betaald ouderschapsverlof;
- in totaal 832 uur ouderschapsverlof;
- na het betaalde deel nog 544 uur in principe onbetaald verlof.
De resterende zeventien werkweken kunnen worden opgenomen totdat het kind acht jaar is. Worden de negen betaalde weken niet volledig in het eerste levensjaar gebruikt, dan blijft het restant bestaan als onbetaald ouderschapsverlof.
De werknemer vraagt ouderschapsverlof minimaal twee maanden van tevoren schriftelijk aan. Je mag het verlof niet weigeren. Alleen wanneer de gewenste verdeling het bedrijf ernstig in de problemen brengt, kun je na overleg een andere planning voorstellen.
Een praktisch voorbeeld
Stel dat twee werknemers allebei 32 uur per week werken en samen een kind krijgen.
De geboortemoeder heeft recht op minimaal zestien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. Haar partner krijgt 32 uur volledig betaald geboorteverlof en kan daarna maximaal 160 uur aanvullend geboorteverlof opnemen.
Vervolgens kunnen beide ouders binnen het eerste jaar ieder maximaal 288 uur betaald ouderschapsverlof gebruiken. Zij kunnen dat verlof bijvoorbeeld achter elkaar opnemen, maar ook iedere week één dag minder werken.
Voor werkgevers betekent dit dat het verlof rond een geboorte zich over een langere periode kan verspreiden. Begin daarom tijdig met de personeelsplanning en maak duidelijke afspraken over de overdracht van werkzaamheden.
Mag je een werknemer anders behandelen vanwege zwangerschap?
Je mag een werknemer niet ontslaan of benadelen omdat zij zwanger is. Dat geldt ook tijdens het zwangerschaps- en bevallingsverlof en gedurende de eerste zes weken daarna.
Je mag vanwege een zwangerschap bijvoorbeeld niet zomaar de functie aanpassen, het aantal contracturen verminderen of een tijdelijk contract eerder beëindigen. Een tijdelijk contract hoeft na de einddatum niet automatisch te worden verlengd, maar de zwangerschap mag niet de reden zijn om niet te verlengen.
Tijdens het zwangerschaps- en bevallingsverlof blijft de werknemer bovendien wettelijke vakantie-uren opbouwen. Je mag niet verlangen dat zij vakantiedagen gebruikt voor haar wettelijke zwangerschapsverlof.
Houd rekening met zwangerschap vóór het verlof
De verantwoordelijkheid van de werkgever begint niet pas op de eerste verlofdag. Tijdens de zwangerschap kan een werknemer recht hebben op extra pauzes, aangepaste werktijden en bescherming tegen overwerk of nachtdiensten.
Wanneer het werk risico’s oplevert voor de werknemer of het ongeboren kind, moet je die risico’s eerst proberen weg te nemen. Lukt dat niet, dan moet je het werk aanpassen of tijdelijk ander werk aanbieden. Tijdens de zwangerschap en tot zes maanden na de bevalling kan de werknemer recht hebben op aangepast werk.
Wordt een werknemer ziek door de zwangerschap of bevalling? Dan kun je onder voorwaarden een Ziektewet-uitkering van 100% van het dagloon bij UWV aanvragen.
Zo bereid je je bedrijf voor
Zodra een werknemer de zwangerschap of komst van een kind meldt, is het verstandig om samen een voorlopige planning te maken. Bespreek wanneer het verlof vermoedelijk begint, welke verlofsoorten de werknemer wil gebruiken en hoe werkzaamheden worden overgedragen.
Controleer daarnaast:
- welke afspraken in de cao en arbeidsovereenkomst staan;
- of je een uitkering bij UWV moet aanvragen;
- of de salarisadministratie weet welk deel volledig of gedeeltelijk wordt betaald;
- hoe je tijdelijke vervanging organiseert;
- hoeveel betaald ouderschapsverlof later nog wordt opgenomen;
- of de werkplek tijdens de zwangerschap moet worden aangepast.
Leg gemaakte afspraken schriftelijk vast, maar houd rekening met het feit dat de werkelijke geboortedatum de planning kan veranderen.
Verlof voor mannen en vrouwen is niet hetzelfde
De term ‘zwangerschapsverlof voor mannen’ wordt regelmatig gebruikt, maar de wettelijke regelingen maken een duidelijk onderscheid.
De zwangere werknemer krijgt minimaal zestien weken zwangerschaps- en bevallingsverlof. De partner krijgt één volledig betaalde werkweek geboorteverlof en maximaal vijf weken aanvullend geboorteverlof tegen een uitkering van 70% van het dagloon.
Daarna hebben beide ouders recht op ouderschapsverlof, waarvan negen werkweken gedeeltelijk betaald kunnen worden opgenomen in het eerste levensjaar.
Voor werkgevers ligt de uitdaging vooral in een goede planning en correcte administratie. Maak tijdig afspraken, vraag de juiste UWV-uitkeringen aan en houd rekening met mogelijke cao-aanvullingen. Zo voorkom je onduidelijkheid op het moment dat de geboorte dichterbij komt.
Dit artikel is gebaseerd op de regelgeving en bekendgemaakte plannen van 28 juli 2026. De voorgestelde Verlofwet is nog niet definitief en wordt naar verwachting niet vóór 2028 ingevoerd.